เมื่อวันที่ 4 กุมภาพันธ์ 2569 สถาบันส่งเสริมการลงทุนและการส่งออกสเปนหรือ ICEX ได้จัดงานแถลงข่าวเปิดตัวรายงานดัชนีสภาพแวดล้อมการดำเนินธุรกิจในสเปน (Barometer of the Business Climate in Spain) ประจำปี 2568 ซึ่ง ICEX ได้ร่วมกับสมาคมบริษัทข้ามชาติ (Foreign Multinationals for the Spain) และศูนย์ International Center for Competitiveness (ICC) ของมหาวิทยาลัย IESE Business School จัดทำขึ้น ติดต่อกันเป็นครั้งที่ 18 แล้ว โดยข้อมูลที่ปรากฏในรายงานฯ ปี 2568 ได้มาจากการสอบถาม
ความคิดเห็นของผู้บริหารบริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปนจำนวนกว่า 750 ราย

สาระสำคัญในรายงานฯ พบว่าในภาพรวม นักลงทุนต่างชาติให้คะแนนสภาพแวดล้อมการดำเนินธุรกิจในสเปนในปี 2568 โดยเฉลี่ยอยู่ที่ 2.85 จากคะแนนเต็ม 5 คะแนน เท่ากันกับปี 2567 สะท้อนว่าบริษัทข้ามชาติที่ดำเนินกิจการในสเปนมีทัศนคติเชิงบวกต่อสภาพแวดล้อมในการดำเนินธุรกิจและยังมีความเชื่อมั่นที่จะลงทุนในสเปน ในส่วนของปี 2569 คาดว่าบริษัทข้ามชาติในสเปนก็ยังคงมีทัศนคติเชิงบวกต่อการลงทุน ผลประกอบการ การจ้างงานและปริมาณการส่งออก นอกจากนี้ ในทัศนะของนักลงทุนต่างชาติเห็นว่าจุดเด่นของสเปนที่เอื้อต่อการลงทุนมากที่สุด ได้แก่ โครงสร้างพื้นฐาน ขนาดของตลาด และทรัพยากรมนุษย์ที่มีคุณภาพ  

          มุมมองของบริษัทต่างชาติในสเปน

ด้านการลงทุน  ในปี 2568 ร้อยละ 86 ของบริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปนมีการเพิ่มหรือรักษาระดับการลงทุนในสเปน ถึงแม้จะลดลงร้อยละ 1 เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า (ปี 2567 อยู่ที่ร้อยละ 87) สำหรับปี 2569 ร้อยละ 85 ของบริษัทเหล่านี้ คาดว่าจะเพิ่มหรือรักษาระดับการลงทุนไว้เท่าเดิม โดยอัตราส่วนบริษัทที่คาดว่าจะเพิ่มระดับการลงทุนในปีเดียวกัน อยู่ที่ร้อยละ 32 สูงขึ้นกว่าเดิมเล็กน้อย (ปี 2568 อยู่ที่ร้อยละ 30)

ด้านการจ้างงาน ในปี 2568 ร้อยละ 85 ของบริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปน มีการปรับเพิ่มหรือรักษาระดับจำนวนพนักงานไว้เท่าเดิม (ปี 2567 อยู่ที่ร้อยละ 84) และอีกร้อยละ 90 คาดว่าจะปรับเพิ่มหรือรักษาระดับจำนวนพนักงานไว้เท่าเดิมในปี 2569

มุมมองของบริษัทต่างชาติในสเปนด้านการลงทุนและการจ้างงาน

ด้านผลประกอบการ ในปี 2568 บริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปนร้อยละ 79 มีผลประกอบการเพิ่มขึ้นหรือคงที่ (ปี 2567 อยู่ที่ร้อยละ 78) ในขณะที่ร้อยละ 89 คาดว่าจะมีการเพิ่มหรือรักษาระดับผลประกอบการไว้เท่าเดิม สำหรับในปี 2569 และร้อยละ 57 คาดว่าจะมีผลประกอบการเพิ่มขึ้น

ด้านการส่งออก ในปี 2568 ร้อยละ 74 ของบริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปนยังคงเป็นบริษัทที่มีการส่งออกไปยังตลาดในประเทศที่สาม แม้มีความผันผวนในตลาดโลก การส่งออกยังคงสดใสโดยมีบริษัทฯ เพียง ร้อยละ 12 ที่จะลดปริมาณการส่งออก โดยในปี 2569 เพียงร้อยละ 6 ของบริษัทต่างชาติจะมีการลดปริมาณการส่งออก

มุมมองของบริษัทต่างชาติในสเปนด้านผลประกอบการและการส่งออก

จุดเด่นของสเปน

รายงานฯ ยังระบุด้วยว่าในทัศนะของนักลงทุนต่างชาติเห็นว่าจุดเด่นของสเปนที่เอื้อต่อการลงทุน ได้แก่ (1) คุณภาพของโครงสร้างพื้นฐาน (ท่าอากาศยาน ถนน และท่าเรือ การบริการโทรคมนาคม และเครือข่ายซัพพลายเออร์และการจัดจำหน่าย)  (2) นันทนาการและวัฒนธรรม (และ 3) ทรัพยากรมนุษย์ที่มีคุณภาพ ในเรื่องความสามารถในการเรียนรู้ ขณะที่มิติที่ควรปรับปรุงสำหรับสเปนในมุมมองของนักลงทุนต่างชาติเป็นเรื่องของระบบราชการโดยทั่วไปที่ยังขาดประสิทธิภาพ การดำเนินงานของศาลแพ่งพาณิชย์ นอกจากนี้ ยังมีเรื่องปัญหาด้านต้นทุนค่าใช้จ่ายด้วย ทั้งค่าครองชีพ ค่าไฟฟ้าและการปรับตัวให้เข้ากับกฎระเบียบด้านสิ่งแวดล้อม สำหรับเหตุผลที่นักลงทุนจะเลือกลงทุนในสเปน นักลงทุนต่างชาติให้ความสำคัญกับเรื่องตำแหน่งที่ตั้งของประเทศมาเป็นอันดับแรก ตามด้วยขนาดตลาดภายในประเทศ และโอกาสในการเข้าสู่ตลาดอื่น ๆ จากสเปน

จุดด้อยของสเปน

เหตุผลที่เลือกลงทุนในสเปน

นอกจากนี้ ในรายงานฯ ปี 2568 ยังมีการสอบถามบริษัทต่างชาติที่ลงทุนในสเปนเพิ่มเติมเกี่ยวกับผลกระทบของนโยบายภาษีของสหรัฐ ฯ  โดยร้อยละ 23 ของบริษัทเหล่านี้ เห็นว่านโยบายดังกล่าวมีผลกระทบต่อธุรกิจในระดับสูงหรือสูงมาก และมีเพียงร้อยละ 54 ที่มองว่านโยบายภาษีมีผลกระทบน้อยหรือน้อยมาก

นอกจากนี้ ด้านการดำเนินการเพื่อลดผลกระทบของนโยบายภาษีของสหรัฐ ฯ ร้อยละ 52 ตอบว่ายังไม่ได้ดำเนินการใด ๆ ในขณะที่บริษัทที่ได้ดำเนินเพื่อรับมือกับเรื่องดังกล่าว ให้ความสำคัญกับเรื่องการหาตลาดทดแทน การเพิ่มราคาสินค้า และการจัดหาวัตถุดิบจากตลาดอื่น ๆ นอกเหนือจากสหรัฐ ฯ

ในรายงานดังกล่าวยังระบุอีกด้วยว่าตามข้อมูล FDI Markets ซึ่งจัดทำโดย The Financial Times Group ของสหราชอาณาจักร ในปี 2568 (มกราคม-พฤศจิกายน) สเปนมีการลงทุนใหม่ (greenfield investment) จากต่างชาติเป็นมูลค่า 30,000 ล้านยูโร มากเป็นอันดับ 5 ของโลก รองจากสหรัฐอเมรก สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ สหราชอาณาจักร และอินเดีย คิดเป็นจำนวน 628 โครงการ และสร้างงานกว่า 50,000 ตำแหน่ง โดยสเปนได้รับการลงทุนใหม่ในด้านต่าง ๆ ซึ่งติดอันดับโลก ดังนี้ (1) อันดับ 3 ของโลกในด้านพลังงานทดแทน (2) อันดับ 2 ด้านไฮโดรเจนสะอาด (3) อันดับ 6 ด้านการสื่อสาร ซอฟต์แวร์และการให้บริการเทคโนโลยีสารสนเทศ (4) อันดับ 4 ด้านการวิจัยและพัฒนา และ (5) อันดับ 6 ด้านปัญญาประดิษฐ์

ในงานแถลงข่าวนาง Amparo López Senovilla รัฐมนตรีช่วยฝ่ายพาณิชย์ กระทรวงเศรษฐกิจ พาณิชย์และบริษัทสเปน ได้กล่าวว่าการดึงดูดการลงทุนจากต่างชาติมายังสเปนเป็นเรื่องที่ฝ่ายรัฐมนตรีช่วย ฯ และ สถาบัน ICEX ให้ความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง และได้เน้นย้ำว่าท่ามกลางสถานการณ์ความไม่แน่นอนระดับโลก สเปนมีจุดเด่นที่น่าสนใจหลายข้อสำหรับบริษัทข้ามชาติ ทั้งด้านความยืดหยุ่น (Resilience) ความมั่นคง การเติบโตที่แข็งแกร่งและสมดุล การเข้าถึงตลาดอย่างมีสิทธิพิเศษ ศักยภาพในการขยายตัว โครงสร้างพื้นฐานระดับโลก รวมทั้งบุคลากรที่มีความสามารถ

ติดตามสาระดี ๆ เกร็ดความรู้และโอกาสทางธุรกิจในสเปนได้ที่เว็บไซต์ศูนย์ข้อมูลเพื่อธุรกิจไทยในสเปน สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงมาดริด ได้ที่ https://bic-madrid.thaiembassy.org

************************